Santé Zeeland

Santé Zeeland beweegt door Zeeland als een netwerk van professionals en geïnteresseerden die positief bijdragen aan de toekomst van de Zeeuwse zorgeconomie.

Workshop e-Health: een terugblik

07 december 2015

Vanmiddag had ik het genoegen de workshop e-Health bij te wonen van de Wetenschappelijke Raad van Zeeland en ZB. De bijeenkomst beoogde de revolutie van de digitalisering in de gezondheidszorg in een breder kader te plaatsen, namelijk dat van de maatschappelijke informatievoorziening.

Bert Mulder, lector ICT van de Haagse Hogeschool is deskundige op dit terrein. In een mooie publicatie heeft hij de urgentie van het thema uiteen gezet. Hij was dan ook als inleider uitgenodigd. Mulder betoogt dat de overheid en zorgsector in de toekomst in een grote crisis geraken als gevolg van een tekort aan professionals. De combinatie van demografische trends en onaantrekkelijkheid van de publieke sector maken dat binnen tien jaar hetzelfde werk met 50% minder personeel gedaan moet worden.

Daarnaast ziet hij een sterke toename van informatie-intensieve processen door het gebruik van thuismeetinstrumenten. De combinatie van deze processen leiden voor Mulder tot een situatie van zeer grote urgentie waar de overheid met een programma dient te komen om open data beschikbaar te stellen voor leveranciers, instellingen en burgers. Daarbij dient de overheid ook burgers toe te rusten hiermee om te gaan en te leren om nieuwe technologie op de goede wijze te gebruiken. Mulder lardeerde zijn betoog met sprekende voorbeelden van apparatuur en apps die de komende jaren gemeengoed zullen worden in het gezondheidsdomein.

Aan een aantal mensen, waaronder mijn persoon, was gevraagd om te reageren. Helaas was voor het plenaire gesprek onvoldoende tijd, daarom deel ik een deel van mijn reactie op deze plaats, in de hoop dat de discussie die tijdens de borrel ontstond online een weg verder zal vinden…

Ik heb het verhaal van Mulder gelezen en aangehoord en ik vind het moeilijk om me er mee te verhouden. Op de een of andere manier ervaar ik persoonlijk niet de urgentie die hij verwoordt. De woorden van Raymond Mookhram waren mij uit het hart gegrepen: ‘Laat je niet bang maken!’. Ik zal mijn reactie verwoorden in een aantal punten:

  • Mulders betoog is sterk opgebouwd vanuit het perspectief van de overheid. De overheid die zegt dat mensen moeten gaan participeren, dat mensen langer thuis moeten blijven wonen. De overheid die weet wat goed voor ons is. Ik denk dat dit paradigma zijn langste tijd heeft gehad. Mensen participeren, mensen geven de samenleving vorm. Mensen zijn in de eerste plaats mensen en geen burger.
  • In het verlengde daarvan: Mulder lijkt de overheid voor te stellen als een instantie met een ideaalbeeld van de werkelijkheid die zelfs over die domeinen die zij moet prijsgeven toch controle wil houden door met informatie burgers te sturen. Trappen mensen daar in? Is dit niet een achterhaald maakbaarheidsgeloof?
  • ZH_LOGO_RGB_MDenkend vanuit mensen blijkt veel kennis in gemeenschappen aanwezig te zijn. De reactie van wethouder Saskia Szarafinski was duidelijk: voor kennis van hun gemeenschap hebben mensen geen datasets met interpretatiekader nodig. Sterker nog: in de Zeeuwse Huiskamer vertrekken we vanuit de kennis die bij mensen zelf ligt. Door bij mensen te beginnen met ontwikkelen, door hun verhalen aan te horen en te leren verstaan, leren ook overheden te zien wat nodig is in de toekomst.
  • E-Health is een enorme kans, maar laten we ons niet blindstaren op dat wat zich nu aanbiedt. De markt ontwikkelt zich razendsnel en het veld zal daarin zijn eigen keuzes leren maken. Inbedding in een regulier proces is echter nog steeds essentieel: Zowel Raymond Mookhram als Emergis gebruikten de term blended care: een zorgverlener van vlees en bloed die haar of zijn zorg verbetert door middel van slimme technologie.
  • Vanmiddag lag een sterke focus op de regio. Digitalisering van de zorg biedt echter ook kansen de beperkingen van de regio te overkomen: je kunt jezelf op afstand in de gaten laten houden door (een groep) toppers op hun vakgebied, ook als die artsen niet in Zeeland zitten.
  • Inmiddels is het een stokpaardje van me: technologie heeft neiging om verschillen groter te maken. Laat overheden zich in dit verband druk maken om de toegankelijkheid van zorg, zodat technologie niet ongewenst segregeert.

Ik kijk terug op een bijeenkomst die teveel opleverde om in een middagje af te doen. Daarom kijk ik uit naar het vervolg dat de WRZ heeft aangekondigd.

Santé!
Arend Roos

 

Sluiten